Türkiye’de ikamet izni

Nis 12, 2021Çalışma & Oturma İzni

Omur Boyu Ehliyet Donemi Sona Erdi

1.Hukuki Dayanak

 6458 Sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu uyarınca talep eden yabancılara uygun koşullar sağlandığı takdirde İkamet İzni belgesi düzenlenmektedir.

2.Genel Bilgiler

Yabancı vize süresi boyunca Türkiye’de yasal olarak bulunabilmektedir. Ancak vize süresi bitiminden itibaren Türkiye’de kalmayı talep eden yabancı, geçerli bir neden sunarak ikamet iznine başvurmalıdır.

İkamet izni düzenlenen yabancı Türkiye’de vize süresinin dışında yasal olarak bulunabilme hakkına sahip olmaktadır.

Önemle belirtmek isteriz ki; ikamet izni başvurusunun yapıldığı tarihten, ikamet izninin onaylandığı tarihe kadar yabancının Türkiye’de bulunması gerekmektedir. Zira yabancı bu sürede yurt dışına çıkış yaparsa ikamet izni reddedilmektedir.

Yabancıların ikamet izni düzenlenebilmesi için;

-Kalış amacıyla ilgili bilgi ve belgeleri ibraz etmek,

-Türkiye’de kalacağı sabit bir adres beyanında bulunmak,

-Kamu sağlığını ve güvenliğini tehdit edecek durumu bulunmamak,

-Geçerli bir pasaporta sahip olmak,

-Talep edilmesi halinde adli sicil kaydı sunmak,

koşullarını sağlayabilmeleri gerekir.

Avukatlar vekaletnameleri ile öncelikli olarak online sistem üzerinden ikamet başvurusu yapılmaktadır. Ardından ikamet izni türüne talep belgeleri düzenleyip İl Göç İdarelerine sunulmakta ve  gerekli başvuruları tamamlamaktadır. Daha sonra yapılan başvurular ve sunulan evraklar İl Göç İdareleri tarafından değerlendirilip ikamet izni düzenlenmektedir.

 

2.1.Gerekli Belgeler

Gerekli belgeler ikamet izni türüne göre değişiklik göstermektedir. Avukatlar ikamet izni için gerekli belgelerin tamamını organize etmektedir.

Bununla birlikte, başvurunun incelenmesi ardından İl Göç İdaresi tarafından destekleyici belge sunulması talep edilebilmektedir.

Ancak tüm ikamet izni türleri için zorunlu ortak belgeler;

-Vekaletname,

-Geçerli pasaport veya pasaport yerine geçen belge,

-Biyometrik Fotoğraf,

-Sağlık Sigortası,

-Türkiye’de sabit adres gösterir belge,

-Vize ve/veya Türkiye’ye giriş-çıkış yapıldığına dair pasaport damgalarıdır.

Sunulması gereken belge yurtdışında düzenlendiyse; Türk Konsolosluğu tarafından onaylanması ya da apostil edilmesi gerekmektedir.

Sunulması gereken belge Türkiye’de düzenlendiyse; noterliklerden onaylanmış olması gerekmektedir.

 

2.2.Vekaletname

Başvuru sürecinin tamamında yabancı avukatlar tarafından vekaletname ile temsil etmektedir.

Vekaletname taslağı avukatlar tarafından özel olarak hazırlanmaktadır.

İşbu vekaletname aşağıda bulunan üç şekilden biri ile düzenlenmelidir;

-Türkiye hudutlarında bulunan yerel noterlerde düzenlenebilir,

-bulunduğunuz ülke yerel noterliklerinden düzenlenip, Dış İşleri Bakanlığı onayı alındıktan sonra Apostil onayı eklenebilir,

-bulunduğunuz ülke Türk Konsolosluğundan yeminli tercüman eşliğinde düzenlenebilir.

Türk Konsolosluğu aracılığı ile vekaletname çıkartmak isteyen Müvekkillere avukatlar tarafından yeminli tercüman ve Konsolosluk randevusu oluşturulmaktadır. Daha sonra Müvekkiller ayarlanan gün ve saatte Konsolosluğa giderek işlemlerini tamamlayabilmektedir.

  

2.3.Sağlık Sigortası

İkamet izni için sağlık sigortası yapılması ve ikamet izni başvurularında sigorta poliçesinin sunulması zorunludur.

İşbu sağlık sigortası ikamet izni talep edilen sürenin tamamını kapsamalı ve ikamet izni için gerekli ibareleri kapsaması gerekmektedir.

Sağlık sigortası süreci avukatlar tarafından yürütülmektedir.

 

2.4.Harçlar ve Bedeller

İkamet izni başvurularının tamamında ikamet izni türüne, milliyetine, vizesine göre harç ve vergiler ayrı ayrı hesaplanmakta ve ödenmektedir.

İşbu harç ve bedellerin ödenmesi ve ödendiğine dair belgelerin başvuru sırasında eksiksiz şekilde İl Göç İdaresi Müdürlüğüne ibraz edilmesi gerekmektedir.

Harç ve bedellerin ödenmesi masraflar dahilinde avukatlar tarafından ödenmekte ve dosyasına sunulmaktadır.

 

3.Kısa Dönem İkamet İzni

Türkiye’de vize muafiyeti ile bulunan vize yabancılar muafiyet sürelerinin bitimiyle Türkiye’de kalmaya devam etmek için kısa dönem ikamet iznine başvurabilmektedir. 

Genellikle 1 yıl süre ile kısa dönem ikamet izni verilmektedir. Daha sonra uzatma başvurusu ikamet izni süresi uzatılmaktadır.

-Türkiye’de taşınmaz malı bulunanlar,

-Turistik amaçla Türkiye’de bulunanlar,

-Eğitim amacıyla Türkiye’de bulunanlar,

-Bilimsel amaçla Türkiye’de bulunanlar, 

-Kuzey Kıbrıs Türk Vatandaşı olanlar,

-Tedavi görecek yabancılar,

-Türkçe Öğrenme Kursuna Katılacak olanlar,

-Türkiye’de Bakanlar Kurulunca belirlenen kapsam ve tutarda yatırım yapacaklar,

-Kamu Kurumları aracılığıyla eğitim, staj ve kurslara katılacak olanlar,

-Hizmetiçi eğitim programına katılacaklar,

-Adli veya İdari Kararla Türkiye’de kalması kararı verilen yabancılar Türkiye’de kısa dönem ikamet izni başvurusunda bulunabilmektedir.

 

3.1.En Çok Tercih Edilen Kısa Dönem İkamet İzni Türleri

3.1.1.Turizm Amaçlı İkamet İzni

Turistik amaçlarla Türkiye’de bulunan yabancılara düzenlenen ikamet izni türüdür.

Turizm İkamet İzninde yabancı turizm amacıyla Türkiye’de bulunduğunu beyan ederek ve gerekli belgeleri sunarak ikamet izni ile Türkiye’de bulunabilmektedir.

Söz konusu ikamet izni türünde, yabancı Türkiye’de nerede kalacağını, iletişim bilgilerini ve benzeri bilgileri ibraz etmekle yükümlüdür.

3.1.2.Taşınmaz Üzerinden İkamet İzni

Türkiye Cumhuriyeti Hudutları dahilinde taşınmaz edinen yabancı, bu taşınmaz üzerinden ikamet iznine başvurabilmektedir. Yabancı edindiği taşınmaz ile ikamet izni başvurusunda bulunabilmektedir.

Edinilen taşınmaz niteliğini konut olması gerekmektedir. Arsa, arazi ve benzeri nitelikte taşınmazlar ikamet izni başvurusu için uygun bulunmamaktadır.

Aile üyeleri (başvurucunun eşi, ergin olmayan çocuğu) elbirliği veya paylı mülkiyet ile taşınmaz edinerek, ikamet iznine başvurabilmektedir. 

Talep edilirse taşınmaz edinme işleminin tamamı avukatlar tarafından vekaletname ile gerçekleştirilebilmektedir.

Avukatlar tarafından vekaletname ile taşınmaz edinim işlemi yapılırsa;

Cumhurbaşkanlığının onayı dahilinde bulunan 183 ülke vatandaşlarının tamamı Türkiye’de taşınmaz edinebilmektedir. Taşınmaz edinebilecek ülkelerin yayınlanmış tam bir listesi bulunmamaktadır. Ancak gelen talebe göre ilgili Tapu Müdürlüklerinden tarafımızca sorgulama yapılmaktadır.

Yabancı satın almak istediği taşınmazı belirledikten sonra avukatla mevcut tapu paylaşılmaktadır. Daha sonra avukatlar tarafından tapu kontrol edilmekte ve tapu üzerinde takyidat, kayıt olup olmadığı araştırılmaktadır. 

Taşınmaz edinim sürecinde avukatlar tarafından imzalanması gereken sözleşmeler incelenir ve yabancının hukuki olarak tüm hakları koruma altına alınmaktadır.

Türkiye’de bulunan Tapu Müdürlüklerinde yabancılara taşınmaz satış işlemlerinin tamamında Gayrimenkul Değerleme Kurumu tarafından hazırlanan Değerleme Raporu satış işlemi öncesinde Tapu Müdürlüğüne sunulmalıdır. Avukatlar tarafından Sermaye Piyasası Kurulu tarafından onaylı Gayrimenkul Değerleme Kurumu organize edilerek Değerleme Raporu hazırlatılır.

Son olarak avukatlar tarafından taşınmaz ödemesi organize edilmekte ve tapu devri gerçekleştirilmektedir.

 

3.1.3.Ticari İş veya Bağlantı Kurma Amaçlı İkamet İzni

Türkiye’de iş kuracak veya ticari bağlantı kuracak yabancı ikamet izni başvurusunda bulunabilmektedir.

Yabancı Türkiye’de Türk Ticaret Kanununa göre şirket kurarak veya şirket veya kişiyle bağlantı kurarak ikamet iznine başvurabilmektedir.

Avukatlar tarafından vekaletname ile şirket kurulması talep edilirse;

Şirketin faaliyet alanı, ünvanı, müdürü, türü, merkezi gibi hususların belirlenmesinin ardından şirket kuruluş işlemleri başlatılmaktadır.

Daha sonra yabancı adına Merkezi Sicil Kayıt Sistemine yapılan başvuru ile şirket kuruluş talebi kaydedilmektedir.

Avukatlar tarafından alınan randevu ile ilgili Ticaret Sicil Müdürlüğü’ne gerekli evraklar ibraz edilmekte, şirket kuruluşu için gerekli ödemeler yapılmakta ve yabancı adına Ana Sözleşme imzalanmaktadır. 

Şirket Kuruluşu Ticaret Sicil Gazetesinde ilan edilir. Şirket kuruluşunun tamamlanması ile birlikte avukatlar tarafından şirkete ait evraklar teslim alınır. İmza Sirküleri  Şirket için anlaşılan muhasebeciye teslim edilir.

Ticari iş veya bağlantı kurma amaçlı ikamet izninin onaylanmasına istinaden ilgili kanunun belirlediği süre içerisinde yabancının çalışma izni başvurusu yapılmalıdır.

Özellikle vurgulamamız gerekir ki; ikamet izni çalışma hakkı tanımamaktadır. Geçerli bir ikamet izni sahibi olan yabancının Türkiye’de yasal olarak çalışabilmesi için ayrıca çalışma izni başvurusu yapılması gerekmektedir.

 

4.Aile İkamet İzni

Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşlarının, mültecilerin, ikincil koruma sahiplerinin, belirli ikamet iznine sahip yabancıların;

yabancı uyruklu eşine,

kendisinin/eşinin ergin olmayan çocuğuna,

kendisinin/eşinin bağımlı çocuğuna,

 aile ikamet izni başvurusu yapılabilmektedir.

Aile ikamet izni başvurusunda dayanak gösterilen Türk vatandaşı veya Türkiye’de yasal olarak bulunan yabancı destekleyici olarak tanımlanmakta ve başvuru sırasında destekleyici bilgileri de sunulmaktadır.

Aile ikamet izni koşulları ise;

-Destekleyicinin gereken şartları sağlaması (geliri bulunması, belirli bir adresi bulunması,adli sicil kaydını sunulabilmesi ve benzeri şartlar),

-Aile İkamet İzni talebinde bulunan kişide bulunması gereken şartları sağlamasıdır (gereken bilgi ve belgelerin sağlanması, destekleyici ile birlikte yaşama ve benzeri şartlar). 

Aile ikamet izni başvuru sürecinin tamamı avukatlar tarafından vekaletname ile yürütülmektedir.

 

5.Uzun Dönem İkamet İzni

Türkiye’de kesintisiz şekilde en az 8 yıl ikamet etmiş veya Bakanlık tarafından belirlenen şartlara uygun yabancılar uzun dönem ikamet iznine başvurabilmektedir.

Uzun Dönem İkamet İzni Şartları;

-Türkiye’de kesintisiz şekilde en az 8 yıl ikamet edilmesi,

-Yeterli gelire sahip olunması,

-Geçerli sağlık sigortası bulunması,

-Son üç yıl içerisinde sosyal yardım alınmamış olması,

-Kamu düzeni ve güvenliğini tehdit etmemesi gerekir.

Türkiye’de kesintisiz şekilde en az 8 yıl ikamet etme koşulu için ilgili mevzuat uyarınca düzenlenen özel bir hesaplama kullanılmaktadır. 

Bunun yanı sıra; uzun dönem ikamet izni süresiz olarak verilmekte ve kısa dönem ikamet iznine göre birçok hak ve kazanım sağlamaktadır.

 

6.İkamet İzni Ret ve İptal Sebepleri 

-Talep edilen belgelerin eksik olması veya zamanında sunulmaması,

-Sunulan belgeler veya bilgilerin yanlış veya sahte olması,

-Aranan şartlardan birinin veya birkaçının yerine getirilmemesi veya sonradan ortadan kalkması,

-Borç ve cezalarını ödenmemesi,

-Geçerli pasaport veya pasaport yerine geçen belgesi olmaması,

-Kalacağı süreyi kapsayan geçerli sağlık sigortası bulunmaması,

-Kamu sağlığını tehdit edecek hastalığın mevcut olması,

-Türkiye’de kalacağı adres bilgilerinin verilmemesi,

-Genel Sağlık ve güvenlik standartlarına uygun barınma şartlarına sahip olmaması,

-Talep halinde adli sicil belgesi sunulmaması,

-İkamet izninin amacı dışında kullanıldığının tespit edilmesi,

halinde ikamet izni başvurunuz İl Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından reddedilmektedir.

Söz konusu karar yabancıya veya avukata tebliğ edilmektedir.  Daha sonra ilgili karara karşı;

-tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içerisinde idare mahkemelerinde dava açılması

veya

-tebliğ tarihinden itibaren 10 gün içerisinde ülkeden çıkış yapılması gerekmektedir.